Από την Οικολογία στην Αυτονομία

[…Στο κέντρο της προσοχής του οικολογικού κινήματος είναι ολόκληρη η αντίληψη, ολόκληρη η τοποθέτηση των σχέσεων ανάμεσα στην ανθρωπότητα και τον περιβάλλοντα κόσμο, και τελικά το θεμελιακό και αιώνιο ερώτημα: Τι είναι η ανθρώπινη ζωή; Ζούμε για ποιο λόγο;

Στο ερώτημα τούτο υπάρχει κιόλας μια απάντηση, και είναι γνωστή: είναι η καπιταλιστική απάντηση. Επιτρέψτε μου εδώ να κάνω μια παρένθεση και μια σύντομη αναδρομή. Η ωραιότερη και η πιο λακωνική διατύπωση του πνεύματος του καπιταλισμού που γνωρίζω, είναι η γνωστή προγραμματική ρήση του Καρτέσιου: να φτάσουμε στη γνώση και την αλήθεια για «να γίνουμε αφέντες και κτήτορες της φύσης». Σ’ αυτή την απόφαση του μεγάλου ορθολογιστή φιλόσοφου βλέπουμε με τον εναργέστερο τρόπο την αυταπάτη, την τρέλα, τον παραλογισμό του καπιταλισμού (όπως επίσης και μιας ορισμένης φιλοσοφίας και μιας ορισμένης θεσμολογίας που προηγήθηκαν απ’ αυτόν). Τι σημαίνει να γίνουμε αφέντες και κτήτορες της φύσης; Σημειώστε επίσης πως πάνω σε τούτη τη δίχως νόημα ιδέα θεμελιώνονται τόσο ο καπιταλισμός όσο και το έργο του Μαρξ και ο μαρξισμός…]

Κορνήλιος Καστοριάδης – Ντανιέλ Κον Μπεντίτ, Από την Οικολογία στην Αυτονομία, Εκδόσεις Κέδρος, 1981, σελ 32